PODSUMOWANIE DNIA [29.04.2026]

Matura ruszyła, Putin ogłasza zawieszenie broni na Dzień Zwycięstwa, Zełenski odrzuca ofertę jako „taktyczne oszustwo”, ceny ropy rosną pod wpływem Ormuz i nowych napięć a prezydent Karol Nawrocki zwołuje Radę Nowej Konstytucji. 

Matura 2026 ruszyła. Prawie 300 tysięcy maturzystów zmierzyło się z polskim

Punkt godzina 9:00 w całej Polsce prawie 300 tysięcy uczniów otworzyło arkusze z języka polskiego na poziomie podstawowym. To tradycyjne otwarcie maturalnego maratonu, który potrwa przez kilka tygodni. Egzamin trwał cztery godziny i obejmował analizę tekstów, test historycznoliteracki oraz wypracowanie. Tematy wypracowań dotyczyły wpływu pracy na życie człowieka i jego otoczenie (tu królowała „Lalka”) oraz zagadnień tożsamości i presji społecznej.

Tradycji stało się zadość – już kilkanaście minut po godzinie 9:00 w sieci pojawiły się pierwsze zdjęcia arkuszy CKE. Centralna Komisja Egzaminacyjna zapowiedziała, że sprawą zajmie się prokuratura. Jutro czeka maturzystów matematyka, która dla wielu jest trudniejszym testem niż cały maraton razem wzięty.

Karol Nawrocki powołał Radę Nowej Konstytucji. Odszedł arcybiskup Michalik

W niedzielę, przy okazji 235. rocznicy Konstytucji 3 Maja, prezydent Karol Nawrocki powołał Radę ds. Nowej Konstytucji. Wśród pierwszych członków znaleźli się m.in. Julia Przyłębska, Barbara Piwnik, Józef Zych i Ryszard Piotrowski. Rzecznik prezydenta zapowiedział, że każdy klub parlamentarny może wyznaczyć dwóch przedstawicieli do prac nad projektem nowej ustawy zasadniczej. Premier Tusk skomentował inicjatywę sceptycznie – jego zdaniem obecny kryzys konstytucyjny wynika nie z treści ustawy zasadniczej z 1997 roku, lecz z jej nieprzestrzegania.

Dziś Kuria Metropolitalna w Przemyślu potwierdziła śmierć arcybiskupa Józefa Michalika, który odszedł w niedzielę 3 maja w wieku 85 lat. Przez dekadę – w latach 2004–2014 – kierował Konferencją Episkopatu Polski i był jedną z najbardziej znaczących, ale i najbardziej kontrowersyjnych postaci polskiego Kościoła. Uroczystości pogrzebowe zaplanowano na 8 i 9 maja w Bazylice Archikatedralnej w Przemyślu.

Putin ogłasza rozejm na 9 maja. Zełenski: „taktyczne oszustwo”

Rosyjskie Ministerstwo Obrony ogłosiło dziś jednostronne zawieszenie broni na 8 i 9 maja – w związku z obchodami Dnia Zwycięstwa i paradą na Placu Czerwonym. Decyzję podjął Władimir Putin, który wcześniej omawiał temat w rozmowie telefonicznej z Donaldem Trumpem. Rosja wyraziła nadzieję, że Kijów „pójdzie w ślady Moskwy”. Jednak prezydent Zełenski błyskawicznie odpowiedział: Ukraina nie otrzymała żadnej oficjalnej propozycji, a jednodniowy rozejm tuż przed wznowieniem ataków jest jego zdaniem „mówiąc delikatnie, po prostu nieuczciwy”.

Kontekst jest czytelny. Moskwa w tym roku ogranicza paradę do przelotu samolotów – bez ciężkiego sprzętu, z powodu obaw przed ukraińskimi atakami dronami. Ukraina rozwija zdolności do uderzeń głęboko w rosyjskie terytorium; w ciągu czterech pierwszych miesięcy 2026 roku przeprowadziła 96 ataków na rosyjską infrastrukturę naftową, zadając Rosji co najmniej 7 miliardów dolarów strat.

„Project Freedom” i eskalacja w Ormuz. USA szykują kolejny ruch

Napięcia wokół Cieśniny Ormuz eskalują. CENTCOM przedstawił Donaldowi Trumpowi potencjalne scenariusze dalszych działań militarnych wobec Iranu, w tym tzw. „Project Freedom”, operację mającą na celu wyprowadzenie statków uwięzionych w Zatoce Omańskiej i Cieśninie Ormuz. Iran traktuje ten plan jako próbę przejęcia przez USA kontroli nad ruchem morskim w Zatoce i głośno protestuje. Rynki zareagowały natychmiast: ropa naftowa podnosi się po korekcie z końca ubiegłego tygodnia, dolar odbija, złoto idzie w dół.

Lotniskowiec USS Gerald R. Ford ma w najbliższych dniach opuścić region Bliskiego Wschodu i powrócić do bazy w Stanach Zjednoczonych, co analitycy interpretują dwojako: albo jako sygnał deeskalacji, albo jako rotację przed kolejnym etapem.

NBP ze stratą 35,7 mld zł. PZU przejmuje MetLife Ukraina

Narodowy Bank Polski opublikował wyniki za 2025 rok: strata wyniosła 35,7 miliarda złotych. To efekt m.in. umocnienia złotego wobec walut rezerwowych, przez co wartość rezerw wyrażona w złotych spadła. Strata NBP jest zjawiskiem księgowym, nie operacyjnym, i nie zagraża stabilności finansowej kraju ale politycznie staje się kolejnym amunicją w wojnie między bankiem centralnym a rządem.

W tle dobra wiadomość dla polskiego sektora ubezpieczeń: Grupa PZU sfinalizowała przejęcie MetLife Ukraina – lidera ukraińskiego rynku ubezpieczeń na życie. Prezes PZU nazwał transakcję „elementem budowy regionalnego czempiona”. To wyraźny sygnał, że polskie firmy nie czekają na koniec wojny ale inwestują w Ukrainę już teraz, zakładając, że odbudowa przyniesie wielki biznes.

Mythos i GPT-5.5 zmieniają krajobraz cyberzagrożeń

Specjaliści ds. cyberbezpieczeństwa alarmują: nowej generacji modele językowe – w tym Mythos i GPT-5.5 – stały się narzędziami, które radykalnie obniżają próg wejścia w zaawansowane ataki cybernetyczne. Phishing oparty na AI jest dziś nieodróżnialny od autentycznej korespondencji; tzw. whaling, czyli ataki celowane w najwyższe kierownictwo firm i instytucji osiągają wskaźniki skuteczności, których wcześniej nie notowano. Polska Agencja Bezpieczeństwa Wewnętrznego odnotowała w I kwartale 2026 roku wzrost incydentów o ponad 40 procent rok do roku.

Rząd pracuje jednocześnie nad wspomnianym wcześniej systemem anonimowej weryfikacji wieku w sieci, ale eksperci zwracają uwagę, że bez równoległych inwestycji w cyberhigienę samych instytucji państwowych każde nowe narzędzie cyfrowe staje się potencjalnym wektorem ataku.

Jutro i pojutrze finaliści Ligi Mistrzów. Wszystko otwarte

Dziś cisza przed burzą, bo jutro, we wtorek 5 maja, Arsenal podejmuje Atletico Madryt na Emirates Stadium w Londynie w rewanżowym półfinale Ligi Mistrzów. Pierwszy mecz w Madrycie zakończył się remisem 1:1 – dwa rzuty karne, dużo taktyki, mało przestrzeni. Arsenal jest faworytem u siebie i ma za sobą 13 meczów w tej edycji LM bez porażki. Środa 6 maja przyniesie rewanż Bayern–PSG na Allianz Arenie w Monachium. Paris Saint-Germain wygrało pierwszą potyczkę 5:4 w historycznym starciu – Bayern musi strzelić co najmniej dwa gole, żeby odwrócić losy dwumeczu.

Finał 30 maja w Budapeszcie. Kto do niego dotrze dowiemy się w ciągu 48 godzin.

Podziel się w mediach społecznościowych

Czytaj również: