W Moskwie zaczyna się szczyt Forum Krajów Eksportujących Gaz. Gospodarzem jest Władimir Putin, a na marginesie obrad ma rozmawiać z prezydentem Iranu Masudem Pezeszkianem i emirem Kataru szejkiem Tamimem bin Hamadem Al Thanim. Dla Europy, która wciąż szuka bezpiecznego gazu, to spotkanie warte uwagi.
Forum Krajów Eksportujących Gaz (GECF) zrzesza największych producentów gazu poza Ameryką Północną, m.in. Rosję, Iran i Katar. Wtorkowy szczyt jest ósmym w historii organizacji. Według agencji TASS obrady zaczynają się o 12:45 czasu moskiewskiego w Centrum Handlu Międzynarodowego.
Pięć rozmów Putina
Doradca Kremla Jurij Uszakow zapowiedział, że Putin odbędzie na marginesie szczytu pięć rozmów dwustronnych. Poza Pezeszkianem i emirem Kataru ma się spotkać z prezydentami Mozambiku i Gwinei Równikowej oraz z szefem Rady Prezydenckiej Libii.
Pezeszkian wyleciał do Moskwy w poniedziałek wieczorem. Strona irańska zapowiada rozmowy o współpracy politycznej i gospodarczej oraz o realizacji umowy o kompleksowym partnerstwie strategicznym z Rosją. Teheran chce też rozmawiać o wspólnym rynku gazu, wymianie gazu z Rosją i o ochronie infrastruktury energetycznej w czasie konfliktów. Wizyta jest kontynuacją rozmów, które szef rosyjskiej dyplomacji Siergiej Ławrow prowadził 19 października w Teheranie.
Iran pod presją, Rosja szuka partnerów
Spotkanie odbywa się w szczególnym momencie. Stany Zjednoczone grożą Iranowi uderzeniem, jeśli nie dojdzie do porozumienia, a ceny ropy trzymają się powyżej 100 dolarów za baryłkę. Rosja, odcięta od większości europejskich klientów, szuka nowych rynków i sojuszników. Na razie żadna ze stron nie podała konkretów – ani wartości umów, ani harmonogramów.
Co to znaczy dla Polski
Katar to jeden z najważniejszych dostawców skroplonego gazu do terminalu w Świnoujściu. Polska od lat odbiera katarski LNG w ramach długoterminowego kontraktu. Jeśli Doha zacznie ściślej koordynować politykę gazową z Moskwą i Teheranem, Europa powinna to uważnie obserwować.
Polska zrobiła w ostatnich latach bardzo dużo, żeby uniezależnić się od rosyjskiego gazu: Baltic Pipe, gazoport, kontrakty z USA i Katarem. Ten szczyt przypomina, że dywersyfikacja nie jest daną raz na zawsze. Gaz to nie tylko towar, ale też narzędzie polityki – i Moskwa dobrze o tym wie.
Źródła: GECF – oficjalna strona, TASS – Putin na szczycie GECF, Business Recorder – Kreml o spotkaniach Putina, IRNA – prezydent Iranu leci do Moskwy, Anadolu, Jerusalem Post, Middle East Eye

